Zakończyły się konsultacje społeczne w sprawie przyszłości fontanny na Rynku Głównym w Krakowie. Wyniki wskazują, że większość uczestników opowiada się za budową nowego obiektu, który zastąpi istniejący „Kryształ”. Miasto zapowiada przygotowanie konkursu architektonicznego i rozpoczęcie inwestycji w 2027 roku.
Fontanna w kształcie szklanego sześcianu, potocznie nazywana Kryształem, została oddana do użytku w 2010 roku jako element modernizacji Rynku Głównego i wejścia do podziemi. Miała symbolicznie łączyć współczesność z historią miasta, a także stanowić nowoczesny akcent w przestrzeni jednego z najstarszych placów w Europie. Z czasem jednak stała się jednym z bardziej dyskutowanych elementów krakowskiego śródmieścia.
Od początku jej istnienia pojawiały się głosy, że nie pasuje do otoczenia Sukiennic, Kościoła Mariackiego i Wieży Ratuszowej. Krytykowano ją za formę, proporcje i materiały. Z biegiem lat doszły również kwestie techniczne – awarie systemu wodnego, nieszczelności oraz trudności w utrzymaniu czystości. W letnich miesiącach woda często była mętna, a konstrukcja przyciągała ptaki, przez co mieszkańcy zaczęli nazywać ją „ptasim szaletem”.
W ostatnich latach fontanna coraz częściej była wyłączana, a jej funkcja estetyczna przestała spełniać pierwotne założenia. W związku z tym Urząd Miasta Krakowa zdecydował o przeprowadzeniu konsultacji społecznych, które miały odpowiedzieć na pytanie, czy obiekt należy wyremontować, czy całkowicie zastąpić nową konstrukcją. W konsultacjach wzięło udział 744 mieszkańców. Z raportu przygotowanego przez magistrat wynika, że 76 procent uczestników oceniło obecną fontannę negatywnie, 17 procent neutralnie, a 7 procent pozytywnie. 70 procent respondentów uznało, że nowa fontanna powinna nawiązywać do historycznego charakteru Rynku Głównego – część poparła wierne odtworzenie dawnego stylu, inni dopuszczają połączenie klasycznych i nowoczesnych elementów.
Czas na zimową przerwę. Krakowskie fontanny zakończyły sezon
81 procent ankietowanych poparło stworzenie miejsc do siedzenia – zarówno ławek wokół fontanny, jak i siedzisk zintegrowanych z jej konstrukcją. 73 procent opowiedziało się za iluminacją świetlną, która podkreśliłaby charakter Rynku także po zmroku. 77 procent badanych uznało, że w projekcie powinna znaleźć się zieleń – wkomponowana w samą fontannę lub w jej najbliższe otoczenie.
W kwestii efektów dźwiękowych przeważyły opinie stonowane – 74 procent osób wskazało, że fontanna nie powinna emitować muzyki ani dodatkowych dźwięków, ograniczając się do naturalnego szumu wody. Uczestnicy mogli również wskazać motywy, które ich zdaniem powinny pojawić się w nowym projekcie. 46 procent ankietowanych wskazało, że warto wykorzystać symbole Krakowa – takie jak herb miasta, motywy architektoniczne czy smoka. Pozostali uczestnicy sugerowali formy bardziej neutralne i minimalistyczne.
Zgodnie z informacją przekazaną przez Urząd Miasta Krakowa, raport z konsultacji trafi teraz do władz miasta. Na jego podstawie przygotowany zostanie konkurs architektoniczny, który wyłoni najlepszy projekt. Kolejne etapy to opracowanie dokumentacji i realizacja inwestycji. Jeśli procedury przebiegną zgodnie z planem, budowa nowej fontanny mogłaby rozpocząć się w 2027 roku.
Poprzednia, klasyczna fontanna projektu prof. Wiktora Zina, zdobiła Rynek przez kilka dekad, aż do rozpoczęcia modernizacji w 2006 roku. Po demontażu została przeniesiona do Parku Jerzmanowskich na Prokocimiu, gdzie można ją oglądać do dziś.
