Miejska gazeta „Kraków.pl” ma zniknąć. Za rządów prezydenta Miszalskiego jej nakład zwiększono ponad siedmiokrotnie

źródło: Puls Krakowa

Miejska gazeta „Kraków.pl” ma przestać się ukazywać od 2027 roku — ustalił nieoficjalnie portal LoveKraków.pl. Przed majowym referendum za prezydentury Aleksandra Miszalskiego zwiększono jej nakład z 30 do 220 tys. egzemplarzy,. Tegoroczne koszty wydawania mają sięgnąć niemal 2,5 mln zł.

Jeszcze na początku roku magistrat szykował wielką przeprowadzkę miejskiej gazety: z urzędowych stojaków i punktów kolportażu wprost do skrzynek pocztowych krakowian. Zamiast około 30 tys. egzemplarzy każdego numeru zamówiono 220 tys. Z tego 200 tys. miało trafiać do domów i bloków. Pierwsze wydanie w nowej formule ukazało się pod koniec lutego. Trwała już wtedy zbiórka podpisów pod wnioskiem o referendum w sprawie odwołania Aleksandra Miszalskiego i Rady Miasta. W miejskiej gazecie mieszkańcy mogli przeczytać o usługach, inwestycjach, ale także o aktywności prezydenta, którego dotyczyła zbiórka. Teraz kosztowna rozbudowa dystrybucji ma się zakończyć wraz z samym miesięcznikiem. Według nieoficjalnych ustaleń LoveKraków.pl magistrat kierowany przez Łukasza Gibałę od przyszłego roku nie będzie już wydawał „Kraków.pl”.

Gazeta do skrzynki. Akurat przed referendum

Nakład pojedynczego numeru zwiększono ponad siedmiokrotnie. Jednocześnie dwutygodnik zamieniono w miesięcznik. Przy dwunastu wydaniach po 220 tys. egzemplarzy oznaczało to plan wydrukowania 2,64 mln gazet rocznie. Ówczesne władze miasta przekonywały, że zmiany nie były odpowiedzią na akcję referendalną. Wiceprezydent Łukasz Sęk zapewniał, że decyzja zapadła jesienią 2025 roku. Powoływał się na Barometr Krakowski: według przedstawionych przez niego danych 35 proc. mieszkańców wskazało, że nie otrzymało wydawnictwa, a 26 proc. opowiedziało się za dostarczaniem go do skrzynek.

Rachunek miały ograniczać rzadsze wydawanie, mniejszy format i tańszy papier zamiast kredowego. Magistrat zapowiadał też zmianę zawartości: mniej bieżących wiadomości, więcej wyjaśniania, jak działa samorząd. Gazeta zaczęła jednak docierać do mieszkańców na nową skalę właśnie w czasie kampanii referendalnej. Wraz z nakładem rosły wydatki, a z nimi pytania o to, ile krakowianie płacą za wydawnictwo opisujące między innymi działalność urzędującego prezydenta.

Drukarnia była dopiero początkiem rachunku

W „Pulsie Krakowa” pisaliśmy o tych kosztach od końca stycznia. Najpierw, za Interią, informowaliśmy o 1,56 mln zł przewidzianych na druk. Już wtedy zwracaliśmy uwagę, że do tej sumy trzeba będzie doliczyć dostarczanie gazety do mieszkańców. Na tę usługę magistrat prowadził osobne postępowanie. Drugiego lutego opublikowaliśmy artykuł „Nie 1,5 mln, a grubo ponad 2 mln zł. Tyle może kosztować gazetka Aleksandra Miszalskiego”. Analizowaliśmy miejskie dokumenty i pokazywaliśmy, że samo zamówienie druku nie wyczerpuje listy wydatków. Gazety trzeba jeszcze przewieźć, rozdzielić i roznieść do skrzynek. Podawane wtedy kwoty były szacunkami i wariantami wynikającymi z dokumentacji zamówień. Dzień później przedstawiliśmy oferty na roznoszenie miesięcznika. Jedna z firm zaproponowała 27 groszy za doręczenie egzemplarza. Przy zakładanej skali dawało to około 648 tys. zł. Druga oferta wynosiła 29,5 grosza za sztukę, czyli ponad 708 tys. zł. Razem z drukiem rachunek przekraczał 2 mln zł. Dokładną wartość podpisanych umów na druk i kolportaż uzyskał następnie portal Zero.pl. Biuro prasowe magistratu podało kwotę 2 412 894 zł na 2026 rok. W budżecie zabezpieczono więcej — 4 215 000 zł. Ta druga suma była planowaną pulą środków, a nie potwierdzonym wydatkiem. Urząd zapewniał wówczas, że nie zamierza aneksować umów.

Płacono także za rozdawanie i sprawdzanie, czy rozdano

Najnowsze zestawienie LoveKraków.pl pokazuje kolejne pozycje związane z przygotowaniem i rozpowszechnianiem miesięcznika. Sam druk ma w tym roku kosztować blisko 1,6 mln zł. Dostarczanie do skrzynek — 648 tys. zł. Kolportaż do saloników prasowych — kolejne 103 tys. zł. Do tego dochodzi prawie 27 tys. zł na skład i przygotowanie gazety oraz ponad 22 tys. zł na korektę językową i redakcyjną. Osobno opłacani są autorzy. Jedna z opisanych przez portal umów opiewa na niemal 25 tys. zł, kolejna, dotycząca tekstów historycznych, na blisko 8 tys. zł. Umowa na materiały sportowe ma wartość ponad 25 tys. zł. Dziewięć umów na rozdawanie miesięcznika na ulicach kosztuje łącznie niemal 50 tys. zł. Prawie 36 tys. zł przewidziano natomiast na kontrolę jakości dystrybucji. Według LoveKraków.pl wszystkie tegoroczne koszty zewnętrzne sięgną niemal 2,5 mln zł. Nie obejmują czasu pracy osób zatrudnionych w miejskich jednostkach.

W marcu pokazaliśmy, co zostało po spotkaniu

O tym, że wydrukowanie i rozdanie gazety nie oznacza jeszcze, że ktoś ją przeczyta, pisaliśmy w marcu. W artykule „Miasto wydaje miliony na gazetę. Większość egzemplarzy ląduje na ziemi lub w koszu” pokazaliśmy nagranie ze spotkania Aleksandra Miszalskiego z mieszkańcami Dzielnicy I. Przed wydarzeniem gazety rozłożono na ławkach i siedziskach. Po spotkaniu wiele egzemplarzy zostało na miejscu. Część leżała na ziemi, inne trafiły do koszy.

Miszalski w kalendarium, referendum w BIP

W maju wróciliśmy do sprawy w artykule „Kraków zwiększył nakład gazetki miejskiej do 220 tys. O referendum nie zamierza informować”. Opisaliśmy interpelację Łukasza Gibały, który pytał ówczesne władze o informowanie mieszkańców o głosowaniu. Chciał wiedzieć, czy materiały o referendum pojawią się w miejskiej gazecie i telewizji oraz czy urząd zamierza przeprowadzić dodatkową akcję informacyjną. Jak wtedy pisaliśmy, miesięcznik publikował materiały o działalności Miszalskiego. W „Kalendarium Prezydenta Krakowa” przedstawiano jego wizyty i udział w wydarzeniach. Towarzyszyły im zdjęcia prezydenta. W odpowiedzi Łukasz Sęk wskazywał, że miejskie media są dobrowolnymi inicjatywami samorządu i nie zastępują Biuletynu Informacji Publicznej. Informacje o referendum publikowano w BIP oraz specjalnej zakładce internetowej. Magistrat nie planował dodatkowych działań poza obowiązkami wynikającymi z przepisów. Do skrzynek mieszkańców trafiała więc gazeta prezentująca między innymi aktywność prezydenta. W sprawie głosowania nad jego odwołaniem urząd wskazywał inne kanały informacyjne.

Gibała: „No to zaorać”

Gibała jeszcze przed wyborami zapowiadał zakończenie działalności miejskich mediów. Jak przypomina LoveKraków.pl, podczas transmisji na kanale Rynek Krowoderski został zapytany o przyszłość gazety i telewizji – No to zaorać, mówiąc krótko – odpowiedział. Teraz, według nieoficjalnych ustaleń portalu, miesięcznik ma przestać się ukazywać od 2027 roku. Za odejściem od dotychczasowej formuły opowiada się także Eliza Dydyńska-Czesak, radna prezydenckiego klubu Kraków dla Mieszkańców. W rozmowie z LoveKraków.pl zwraca uwagę na sytuację, w której samorząd jednocześnie płaci za medium, wydaje je i jest bohaterem jego publikacji – Nieważne, ile razy urzędnicy czy politycy będą nas zapewniać, że media miejskie pełnią rolę jedynie informacyjną, zawsze będzie pokusa, aby używać ich jako tuby propagandowej. Należy rozgraniczyć władzę samorządową od niezależnych mediów – mówi. Radna proponuje krótszy biuletyn z komunikatami, danymi i informacjami o inwestycjach oraz usługach publicznych – Urząd powinien informować, a nie uprawiać dziennikarstwo. Powinien publikować komunikaty, dane, informacje o inwestycjach i usługach publicznych. Ocenę tych działań należy zostawić niezależnym mediom – podkreśla.

Dydyńska-Czesak wskazuje również na sytuację niezależnych redakcji w mniejszych miejscowościach, gdzie konkurencja z wydawnictwami finansowanymi przez samorząd jest szczególnie trudna – W Krakowie problem braku konkurencyjności nie jest tak mocno odczuwalny, ale w mniejszych gminach niezależna, profesjonalna prasa lokalna nie ma żadnych szans rywalizować z tytułami finansowanymi z nielimitowanych środków publicznych, przejmującymi dodatkowo także reklamy – ocenia.

Nie przegap najważniejszych informacji z Krakowa. Zapisz się do naszego newslettera już teraz!

Przewijanie do góry