Po latach jeden z najbardziej charakterystycznych neonów Nowej Huty wraca do życia. Już 12 marca nad pawilonem usługowym na osiedlu Kazimierzowskim ponownie zapali się napis „Bar mleczny”, który przez dekady był punktem orientacyjnym tej części Bieńczyc.
Neon powstał pod koniec lat 60. XX wieku i był pierwszym świetlnym znakiem na nowo budowanym wtedy osiedlu. Umieszczony na dachu pawilonu handlowo-usługowego przy dzisiejszej al. gen. Władysława Andersa składał się z dwóch elementów. Oprócz dużego napisu „bar mleczny” nad nim znajdowała się animowana scena z butelką i szklankami, w której – dzięki specjalnemu programatorowi – można było zobaczyć sekwencję nalewania mleka. Ten element nie przetrwał do dziś, ale sam napis przez lata pozostawał charakterystycznym symbolem miejsca, w którym można było zjeść szybki i tani obiad.
Litery zaprojektowano w typowej dla końca lat 60. estetyce. Były trójwymiarowe, wykonane z ocynkowanej blachy i miały geometryczną, szeroką czcionkę. Każda z nich ma około 65 centymetrów wysokości, a cały napis mierzy ponad 12 metrów długości, dzięki czemu był dobrze widoczny z głównej ulicy i okolicznych bloków. Z czasem instalacja przestała jednak działać. Zniknęły rurki neonowe, instalacja elektryczna i transformatory, a na dachu pawilonu pozostały jedynie metalowe korpusy liter. Choć były wielokrotnie przemalowywane i nosiły ślady prowizorycznych napraw, przetrwały w zaskakująco dobrym stanie.
Prace renowacyjne rozpoczęto od szczegółowej analizy stanu zachowania neonu. Ponieważ nie zachowała się jego dokumentacja projektowa, ważnym źródłem informacji były archiwalne fotografie oraz relacje mieszkańców. Dzięki nim udało się odtworzyć pierwotny wygląd instalacji i potwierdzić istnienie animowanego elementu z butelką mleka. Podczas renowacji zdemontowano litery, oczyszczono je z warstw starej farby i zabezpieczono antykorozyjnie. Naprawiono uszkodzenia blachy, odtworzono brakujące klapki rewizyjne i wykonano otwory odpływowe, aby wewnątrz konstrukcji nie gromadziła się wilgoć. Przywrócono też pierwotną kolorystykę – białe lica liter i czerwone boki.
Równocześnie przygotowano nową instalację świetlną. Zdecydowano się na zastosowanie rurek neonowych o średnicy 18 mm, zachowując oryginalny podział instalacji. Jak informuje Zarząd Budynków Komunalnych w Krakowie, zastosowano tradycyjną technologię montażu elektrod, a rurki umieszczono na transparentnych wspornikach z poliwęglanu. Dzięki temu w odbiorze widoczny jest przede wszystkim efekt świetlny i kształt liter. Wybrano pomarańczową barwę światła, która nawiązuje do kolorystyki neonów z okresu późnego modernizmu i jest dobrze widoczna z daleka.
Renowacja wpisuje się w szerszy program przywracania historycznych neonów w Nowej Hucie. W ostatnich latach odnowiono m.in. neon „Ludwik” na osiedlu Kazimierzowskim, „Jubilatkę” na osiedlu Teatralnym oraz wykonano rekonstrukcję neonów restauracji Stylowa przy al. Róż. Jak podkreśla ZBK, projekty te mają nie tylko poprawić estetykę przestrzeni, ale również przywracać fragment miejskiej pamięci. „Bar mleczny” był dla mieszkańców Bieńczyc ważnym punktem codziennego życia – miejscem spotkań, szybkich obiadów i charakterystycznym elementem osiedlowego krajobrazu.
Pierwsze uruchomienie odnowionego neonu zaplanowano na 12 marca o godz. 18 na osiedlu Kazimierzowskim. Organizatorzy zapraszają mieszkańców do wspólnego świętowania powrotu tego symbolu. Jak zapowiada ZBK, wydarzeniu towarzyszyć będzie degustacja tradycyjnego zestawu z barów mlecznych – pierogów ruskich i kompotu – oraz opowieść o historii nowohuckich neonów przygotowana przez Pawła Bochenka z inicjatywy Krakowskie Neony.
